Giải pháp chống hạn cho đồng bằng sông Hồng mùa kiệt bằng hệ thống bậc thang công trình điều tiết trên sông

Like và chia sẻ bài viết
Tình trạng cạn kiệt trên sông Hồng trong những năm gần đây đã trở nên báo động. Mặc dù phía thượng nguồn sông Hồng có nhiều hồ chứa điều tiết mực nước cho sông Hồng. Tuy nhiên thực tế cho thấy mực nước trên sông kể từ sau khi xây dựng các công trình thủy điện ở thượng nguồn thì ngày càng hạ thấp. Sau khi các hồ chứa, lòng sông sẽ bị xói sâu (hiện tượng xói nước trong) mực nước lại càng xuống thấp.
Mặt khác tình trạng khai thác cát bừa bãi quá mức độ cho phép trên sông Hồng càng làm trầm trọng thêm việc hạ mực nước trong sông vào mùa kiệt. Theo kết quả khảo sát, hiện nay trên sông Hồng hiện tượng hạ thấp mực nước so với trước khi có hồ Hòa Bình hạ thấp có nơi xuống tới 2m.Về lâu dài, đối với hệ thống sông Hồng trong mùa khô cần phải khắc phục hai vấn đề là tình trạng giảm nguồn nước và tình trạng hạ thấp mực nước.

Trong khuôn khổ rất rộng của đề tài “Nghiên cứu giải pháp công trình điều tiết mực nước trên hệ thống sông Hồng mùa kiệt phục vụ chống hạn, phát triển kinh tế vùng đồng bằng Bắc Bộ”, chúng tôi xin trích một phần để đưa ra cùng bạn đọc tìm hiểu và thảo luận.
PGS.TS Trần Đình Hòa và nhóm nghiên cứu thuộc Viện Thủy công đã trình bày một giải pháp xây dựng một hệ thống các công trình ngăn sông điều tiết mực nước trên sông Hồng dạng bậc thang nhằm mục đích điều tiết mực nước cho các hệ thống thủy nông về mùa cạn và đáp ứng được thoát lũ trong mùa mưa.
Theo đó, hệ thống sẽ được chia thành 4 vùng bố trí công trình. Trong mỗi vùng chia ra làm các bậc thang xuôi từ thượng lưu về Hạ Lưu.
Vùng 1: Trên vùng này bố trí 3 bậc thang công trình gồm: Mậu A, Bảo Hà và Phố Lu. Các công trình bố trí cho vùng này chủ yếu phục vụ cho giao thông thủy về mùa khô đồng thời tạo cảnh quan môi trường và phục vụ cấp nước tưới, nước sinh hoạt, có thể kết hợp thủy điện cột nước thấp nếu điều kiện cho phép.
Vùng 2: Các công trình trên sông Đuống. Dự kiến trên vùng này bố trí 2 cống điều tiết là Long Tửu và Kiều Lương, các cống này có nhiệm vụ chính là điều tiết mực nước phục vụ tưới tiêu , ngoài ra còn có nhiệm vụ đảm bảo thông suốt giao thông thủy trên sông Đuống (Từ Sông Hồng ra sông Thái Bình)
Vùng 3: Các công trình trên sông Hồng đoạn qua Hà Nội. Đây là vùng quan trọng nhất vì tính chất phức tạp cũng như mục tiêu, nhiệm vụ đặt ra cho nó đối với dân sinh, phát triển kinh tế xã hội của thủ đô. Trên vùng này dự kiến xây 1 công trình vùng hạ lưu kênh lấy nước vào cống Xuân Quang. Công trình này nhất thiết phải được xây dựng đồng thời với các công trình bậc thang trên vùng tuyến sông Đuống.Công trình điều tiết trên sông Hồng đoạn đi qua Hà Nội có nhiệm vụ phục vụ nhu cầu nước cho Nông nghiệp. Ngoài ra vị trí này còn có thể kết hợp làm cầu giao thông góp phần vào mạng lưới giao thông đường bộ nối liền thủ đô với các đô thị vệ tinh.
Vùng 4: Các công trình trên sông Hồng phía Hạ lưu
Trên vùng này dự kiến xây dựng 3 công trình bậc thang tại các vị trí: Cống Yên Lệnh (Hưng Yên), cống Cổ Lễ (Nam Định), cống Ba Lạt (Nam Định). Các công trình trong vùng này ngoài nhiệm vụ dâng mực nước trên sông Hồng phục vụ nông nghiệp và giao thông thủy còn có nhiệm vụ là ngăn mặn, đối phó với tình trạng nước biển dâng đe dọa nghiêm trọng tới các vùng cửa biển.
Giải pháp công trình được đề xuất bao gồm:
1. Giải pháp đập phao di dộng tháo lắp hàng năm.
2. Giải pháp hệ thống cửa van phao điều tiết trên nền phao cố định
3. Giải pháp đập điều tiết cố định đóng mở bằng hệ thống cửa van lớn.
4. Giải pháp đập tháo lắp di động hàng năm bằng kết cấu liên hợp
5. Giải pháp đập cao su.
6. Giải pháp hệ thống cửa van trục ngang điều tiết trên nền phao cố định
7. Giải pháp đập van Phao cố định dạng cánh cửa.
8. Giải pháp kết cấu Âu thuyền.
Các giải pháp kỹ thuật trên đều thích hợp cho việc đảm bảo giao thông thủy và điều kiện tối ưu trong khi xây dựng.
Theo tính toán thủy lực với Mike 11, kiểm tra mới chỉ sau khi xây dựng 2 trong số 9 công trình điều tiết trên hệ thống trong trường hợp bất lợi nhất ở vị trí ngay sau cống Xuân Quang và cống Long Tửu cho thấy kết qủa vào mùa lũ, hệ thống vẫn đảm bảo tiêu thoát nước, mùa kiệt tmực nước luôn dâng cao chủ động trên mực nước thiết kế, đảm báo khả năng cấp nước cho tất cả hệ thống trong mùa khô.
Nguồn: Giải pháp chống hạn cho đồng bằng Sông Hồng mùa kiệt bằng hệ thống bậc thang công trình điều tiết trên sông - PGS.TS Trần Đình Hòa và nhóm nghiên cứu Viên - Viện Thủy công
Viết và chia sẻ bình luận: Like để cập nhật các bài viết qua facebook. Cảm ơn bạn đã ghé thăm, ủng hộ!

About Tứ Đoàn Ngọc

Đoàn Ngọc Tứ chào mừng bạn tới với website và cảm ơn bạn đã ủng hộ trang này.